6. sınıf konuşma sınavı konuları
Türkçe öğretim programının 6 temasına göre 12 konu. Her konunun yanında bağlandığı öğrenme çıktısı, temanın başında programın önerdiği ölçme yolu var.
Temalara göre konular
1. tema: Dilimizin Zenginliği
Programın bu temada önerdiği ölçme: karşılıklı konuşma, canlandırma.
Çektiğin karttaki deyimin ("göz atmak", "ağzı kulaklarına varmak" gibi) geçtiği kısa bir olay anlat. Deyimi doğru anlamda kullan.
- T.K.6.7 Hazırlıksız konuşma yapabilme
- T.K.6.20 Konuşmasını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme
Bir tekerlemeyi ya da mâniyi iki kez söyle: önce yavaş ve açık, sonra duygusuna uygun tonlamayla. Dinleyicilere iki söyleyiş arasındaki farkı sor.
- T.K.6.1 Konuşma sürecini yönetebilme
- T.K.6.8 Konuşmasında sesini uygun şekilde kullanabilme
- T.K.6.23 Konuşmasında beden dilini kullanabilme
Temada işlenen konuşma çıktıları: T.K.6.1, T.K.6.7, T.K.6.8, T.K.6.20, T.K.6.23
2. tema: Bağımsızlık Yolu
Programın bu temada önerdiği ölçme: konuşma sürecini yönetme için öz bildirim; sözlü sunum için dereceli puanlama anahtarı ve akran değerlendirme.
Millî Mücadele'de cephe gerisinde halkın yaptığı yardımlardan birini araştır. Görselle desteklenen kısa bir sunum hazırla; sonunda dinleyicinin bir sorusunu yanıtla.
- T.K.6.9 Sözlü sunum yapabilme
- T.K.6.3 Konuşmasında amaç ve içeriğe yönelik seçimlerini yönetebilme
29 Ekim 1923'te bir kasaba meydanında Cumhuriyet'in ilan edildiğini duyuran kişi sen olsaydın neler söylerdin? Meydandakilerin neler hissetmiş olabileceğini tahmin et; "özellikle", "kuşkusuz", "ancak" gibi ifadeler kullan.
- T.K.6.10 Konuşmasında tahminlerinden yararlanabilme
- T.K.6.22 Uygun bağlantı ifadelerini kullanabilme
Temada işlenen konuşma çıktıları: T.K.6.1, T.K.6.2, T.K.6.3, T.K.6.9, T.K.6.10, T.K.6.20, T.K.6.22
3. tema: Farklı Dünyalar
Programın bu temada önerdiği ölçme: yaratıcı konuşma için dereceli puanlama anahtarı ve akran değerlendirme; düşünceyi geliştirme için karşılıklı konuşma.
Gönül coğrafyamızdaki bir şehre (Bakü, Saraybosna, Semerkant gibi) zaman yolculuğuyla gittiğini düşün. Orada tanıştığın bir çocukla geçirdiğin bir günü anlat.
- T.K.6.6 Yaratıcı konuşma yapabilme
Başka bir ülkenin selamlaşma ya da sofra kurallarını bizimkilerle karşılaştır. Konuşmanı bir sayısal veri ya da güvenilir bir kaynaktan alıntıyla destekle, sonunda iki geleneği değerlendir.
- T.K.6.19 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak konuşmasını yapılandırabilme
- T.K.6.15 Değerlendirmesini sözlü olarak ifade edebilme
Temada işlenen konuşma çıktıları: T.K.6.2, T.K.6.4, T.K.6.6, T.K.6.15, T.K.6.19, T.K.6.22, T.K.6.24
4. tema: İletişim ve Sosyal İlişkiler
Programın bu temada önerdiği ölçme: çoklu ortam için sunum; sınıflandırma için sorulardan, kavramlardan ya da görsellerden sözlü metin oluşturma.
Mektuptan görüntülü aramaya iletişim araçlarının değişimini bir zaman çizelgesi görseliyle anlat. Görselin hangi bilgiyi tek başına verdiğini göster.
- T.K.6.5 Konuşmasında çoklu ortam ögeleriyle içerik oluşturabilme
Akran zorbalığına karşı yapılabilecekleri üç grupta topla: öğrencinin, sınıfın ve okulun yapabilecekleri. Her gruba bir örnek ver.
- T.K.6.12 Konuşmasında sınıflandırma yapabilme
Temada işlenen konuşma çıktıları: T.K.6.2, T.K.6.5, T.K.6.12, T.K.6.13, T.K.6.20
5. tema: Bilim ve Teknoloji
Programın bu temada önerdiği ölçme: soru sorma için karşılıklı konuşma; özetleme için betimleme, karşılıklı konuşma ya da sunum; öz değerlendirme.
Söyleşi: Arkadaşın bir bilim insanını canlandırsın, sen buluşunu sor. En az dört soru hazırla; birini cevap beklemeden şaşkınlığını anlatan bir soru olarak kur ("Bu kadar denemeye kim dayanır ki?" gibi).
- T.K.6.4 İletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilme
Yapay zekâyla ilgili izlediğin ya da okuduğun bir içeriği bir dakikada özetle. Sonra içeriğin eksik bıraktığını düşündüğün bir noktayı gerekçesiyle söyle.
- T.K.6.14 Sözlü olarak özetleyebilme
- T.K.6.17 Eleştirisini sözlü olarak ifade edebilme
Temada işlenen konuşma çıktıları: T.K.6.4, T.K.6.14, T.K.6.17, T.K.6.21, T.K.6.22, T.K.6.24
6. tema: Lider Ruhlar
Programın bu temada önerdiği ölçme: tartışma için sayısal dereceleme ölçeği; hazırlıklı konuşma için drama ya da karşılıklı konuşma.
Bir Türk bilim insanının, sporcunun ya da sanatçının hayatındaki bir dönüm noktasını anlat. Planını ve anahtar kelimelerini hazırla; dinleyicilerin sorabileceği iki soruyu önceden düşün.
- T.K.6.18 Hazırlıklı konuşmasını yapılandırabilme
Tartışma: "Başarıda yetenek mi daha belirleyici, çalışma mı?" Görüşünü iki kişinin hayatını karşılaştırarak savun.
- T.K.6.16 Sözlü olarak tartışabilme
- T.K.6.11 Konuşmasında karşılaştırma yapabilme
Temada işlenen konuşma çıktıları: T.K.6.11, T.K.6.16, T.K.6.18, T.K.6.20, T.K.6.24
Hazırlıksız konuşma kartları
6. sınıf · T.K.6.7 · Kesik çizgilerden kesin.
Kartları yazdırıp kesin; öğrenci bir kart çeker, kısa bir süre düşünür ve konuşur. Program hazırlıksız konuşmada öğrencinin bir çıkış noktasından kısa bir zihinsel planla, konudan sapmadan konuşmasını bekler (T.K.6.7).
- Bir icadı ortadan kaldırma hakkın olsaydı hangisini seçerdin? Neden?
- Hiç görmediğin bir ülkeden mektup alsaydın içinde ne yazmasını isterdin?
- "Pireyi deve yapmak" deyimini bir olayla anlat.
- Okulda bir gün telefonsuz geçseydi neler değişirdi?
- Seni etkileyen bir sporcuyu ya da sanatçıyı bir cümleyle tanıt, sonra nedenini anlat.
- Mahallende değiştirmek istediğin bir şeyi ve nedenini söyle.
- Bir robot arkadaşın olsaydı ona ilk neyi öğretirdin?
- Bir atasözünü bugün yaşanabilecek bir olayla açıkla.
6. sınıfta konuşmada neye bakılır?
Programda bu sınıf için öne çıkan metin yapıları: tanıtıcı ve karşılaştırma-zıtlık.
- Anlatım biçimi T.K.6.3
- 5. sınıftakilere ek olarak bilgilendirici ve karşılaştırma-zıtlık anlatım biçimleri.
- Soru sorma T.K.6.4
- Sözde soru: cevap beklemeden duygu aktaran, anlamı güçlendiren soru.
- Ses T.K.6.8
- Nefes kontrolü, doğru boğumlama ve telaffuz; ortama göre ses düzeyi; duraklama ve sese duygu katma.
- Düşünceyi geliştirme T.K.6.19
- Tanık gösterme ve sayısal verilerden yararlanma.
- Doğru cümle T.K.6.20
- Sözcüğü, atasözünü ve deyimi yanlış anlamda kullanmama.
- Örtük ifade T.K.6.21
- Karşıtlık, abartma, kişileştirme, konuşturma, benzetme.
- Bağlantı ifadeleri T.K.6.22
- Sınırlandırma, varsayım, vurgulama, kesinlik, şart, zıtlık ve olasılık bildiren ifadeler.
6. sınıf konuşma öğrenme çıktıları
| Kod | Öğrenme çıktısı |
|---|---|
| T.K.6.1 | Konuşma sürecini yönetebilme |
| T.K.6.2 | Konuşmada yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme |
| T.K.6.3 | Konuşmasında amaç ve içeriğe yönelik seçimlerini yönetebilme |
| T.K.6.4 | İletişimi sürdürmek amacıyla soru sorabilme |
| T.K.6.5 | Konuşmasında çoklu ortam ögeleriyle içerik oluşturabilme |
| T.K.6.6 | Yaratıcı konuşma yapabilme |
| T.K.6.7 | Hazırlıksız konuşma yapabilme |
| T.K.6.8 | Konuşmasında sesini uygun şekilde kullanabilme |
| T.K.6.9 | Sözlü sunum yapabilme |
| T.K.6.10 | Konuşmasında tahminlerinden yararlanabilme |
| T.K.6.11 | Konuşmasında karşılaştırma yapabilme |
| T.K.6.12 | Konuşmasında sınıflandırma yapabilme |
| T.K.6.13 | Yorumunu sözlü olarak ifade edebilme |
| T.K.6.14 | Sözlü olarak özetleyebilme |
| T.K.6.15 | Değerlendirmesini sözlü olarak ifade edebilme |
| T.K.6.16 | Sözlü olarak tartışabilme |
| T.K.6.17 | Eleştirisini sözlü olarak ifade edebilme |
| T.K.6.18 | Hazırlıklı konuşmasını yapılandırabilme |
| T.K.6.19 | Düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak konuşmasını yapılandırabilme |
| T.K.6.20 | Konuşmasını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme |
| T.K.6.21 | Konuşmasında açık ve örtük ifadeleri kullanabilme |
| T.K.6.22 | Uygun bağlantı ifadelerini kullanabilme |
| T.K.6.23 | Konuşmasında beden dilini kullanabilme |
| T.K.6.24 | Konuşma sürecini değerlendirebilme |
Kaynak: Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (PDF). Konuşma sınavının kuralları ve puan hesabı konuşma sınavı sayfasında; dinleme için dinleme sınavı.
Türkçe Atölyesi · turkceatolyesi.tr/konusma-sinavi/6-sinif
Okuma tarafını da görmek isterseniz
Sözlü anlatımı okuma besler. Okuma Anlama Beceri Uygulamaları'nda 1, 13 ve 23. derslerde on ölçütlü sesli okuma değerlendirmesi, okuma yöntemleri arasında söz korosu, 10-22. derslerde atasözü ve deyimler var.
Önce öğrencinin okuma hızını ve anlamasını görmek için ücretsiz okuma testi: üyelik ve e-posta istemez.